Hall of Fame

Quicksilver S bruine hengst, geboren 22 februari 1949 van Fried 1.21,1 (v. Tizian u. Frieda Magowan) uit Baroline 1.28,3 (v. Judge Scott u. Tourterelle) Fokker: Joh. Smit te Groningen

"De Keizer van Otterlo"

Voor de "Paard van de Eeuw"-verkiezing maakte D. Minkema eind 1999 het volgende levensverhaal:

Dagenlang waren ze niet aanspreekbaar, vader en zoon Wagenaar. Hun Quickie was niet meer. Plotseling had zijn hart het begeven bij het schouwen van een merrie op één van de laatste meidagen in 1970. Ze waren er kapot van en liepen de hele dag te grienen. Nog geen vier jaar daarvoor, op 30 oktober 1966, hadden ze hun tranen ook al de vrije loop gelaten, toen de legendarische vechtjas op een bomvol Mereveld afscheid had genomen van de baan. En dat deed de toen 17-jarige hengst met een schitterende overwinning in de Revanche der Grote Prijzen.

Quicksilver S leverde zijn topprestaties op een leeftijd, waarop een normale draver al lang met pensioen was. Hij gaf aan zijn concurrenten in de bandenstartkoersen voorgiften, die tot 100 meter konden oplopen. De "Keizer van Otterlo", die onderweg schijnbaar moeiteloos drie keer speed kon geven, begon dan aan een slijtageslag tot de laatste tegenstander overmeesterd was. In totaal zou hij in zijn lange loopbaan 142 maal zegevieren, een wereldrecord voor dravers.
Als jong paard was Quicksilver S niet meer dan een modale draver. Hij was geboren op de grote stoeterij van de Groninger industrieel Joh. Smit, die hem al als veulen voor ƒ 700 verkocht aan E.J. Stel uit Dordrecht. Hij was eerst bij Jan Goedendorp op Duindigt in training en kwam later bij Hans ten Hagen, op wiens naam hij als driejarige debuteerde. Dat was op eerste Pinksterdag, 1 juni 1952, met de jonge leerling Nol Heskes. Quicksilver S was nog een onstuimige draver en zijn 14 starts als driejarige, alle op Duindigt, bleven zonder resultaat.

Wisselvallig
Een jaar later toonde hij toch over kwaliteiten te beschikken, vooral over langere afstanden. Hij begon het seizoen met een serie van 5 overwinningen en 3 tweede plaatsen. Bij zijn eerste zege op 6 mei 1953 op Duindigt sprak men van "veelbelovend". Hij mocht zelfs, overigens zonder succes, meedoen aan de Nederland-België-ontmoeting. Begin 1954 werd Quicksilver S voor de helft verkocht aan Cees Kleinendorst uit Wassenaar en liep hij op naam van Stal H. Een jaar later werd Kleinendorst alleen eigenaar. De prestaties van de hengst bleven grillig en meer dan een verdienstelijke draver was hij niet. Vooral aan de start was hij lastig. Als zesjarige won hij met Louis van Harlingen op Duindigt de Beneluxprijs in het amateurtreffen Nederland-België.
Als 7-jarige werd Quicksilver S tijdelijk in training gezet bij Jan Kruithof, die in Frankrijk een entrainement had. Daar deed hij het niet slecht. Kruithof won met hem twee koersen op Le Croisé-Laroche en op Duindigt klopte hij de crack Theo Messidor. Hij kwam weer terug bij Ten Hagen, die in 1957 zelfs met hem in de Grand Prix d'Hiver op Sterrebeek en in de Grote Prijs der Lage Landen startte, maar dat haalde weinig uit. In het najaar werd hij naar Duitsland verpacht, waar hij drie keer zegevierde. Kleinendorst bood hem aan op de hengstenkeuring, maar hij kon (nog) geen genade vinden in de ogen van de keuringscommissie. De teleurgestelde eigenaar verkocht hem begin 1958 aan zijn fokker Joh. Smit voor ƒ 5.000 en hij dacht hiermee een wereldprijs te hebben gebeurd.
Joh. Smith zette Quicksilver S in training bij Willem Geersen, maar deze grote vakman kon ook weinig met hem beginnen, al werd hij wel tweede met hem in de Gouden Zweep. Quicksilver S bleef fouten maken, een nachtmerrie voor de trainer.

De ommekeer
Dat bleef zo tot Smit zijn hengst naar Jan Wagenaar sr. stuurde. Die had net een maand eerder een mooi entrainement in Otterlo betrokken. Oude Jan Wagenaar had al lang op de hengst zitten azen en hij vond hem! Hij paste het beslag aan, maar bovenal ontdekte hij het geheim van Quicksilver S: een grondige hekel aan trainingsarbeid. Wagenaar gooide de hengst de hele dag in een kampje, waar hij zichzelf trainde, meehollend langs de afzetting met de paarden in de baan. Op 26 oktober 1958 behaalde Wagenaar zijn eerste zege met de hengst en Sport en Fokkerij schreef: "Zoals wij hem zondag zagen eindigen was hij een schilderij, de hengst lag en gaf een glijdende speed ten beste, zoals wij zelden zagen".

Jan Wagenaar jr. (hier nog zonder helm) rijdt
blij een ereronde met Quicksilver S op Duindigt.

Ook Wagenaar Senior wist met zijn nieuwe crack te winnen.
Hier winnen zij de Gen. Baron van Heemstra Beker 1963,
voor de 6 jaar jongere Walter Hollandia (links).

Wagenaar won met hem die herfst nog de Hoefslag Wisselbeker en de Twee Mijl van Mereveld. De hengst werd steeds beter, als 10-jarige waagde hij zich in Götenborg te meten met de allerbesten in de Grote Prijs van Aby. Die waren toen nog een maatje te groot en Quicksilver S werd vierde achter Icare IV, Jamin en Tex Iran.
Als 11-jarige verhuisde hij tijdelijk naar Bonne de Jong in Oranjewoud, toen Wagenaar vanwege een schorsing zijn licentie tijdelijk moest inleveren. Hier presteerde de hengst minder. Bovendien speelde een kaakontsteking hem parten. Terug bij Wagenaar bracht Quicksilver S in de finale van de Grote Kerstprijs in Hilversum de wereldkampioen Hairos II zijn tweede nederlaag in Nederland toe.

Grote Prijs van Nederland
Quicksilver S werd met het klimmen der jaren beter. In Groningen won hij als 12-jarige voor de eerste maal de Grote Prijs van Nederland, voor Vanadis en Vrijdag. Later zou hij deze prestigieuze heatdraverij nog vier maal winnen. Hij bracht in 1961 als derde Nederlandse paard (na Mac Kinley en Theo Messidor) zijn winsom boven de ton. Met amateur Richard Bosma, de rechterhand van Joh. Smit, kwam met 1.20,8 het Groningse grasbaanrecord in zijn bezit.

Quicksilver S wint met junior in Groningen.

Nog een overwinning in Groningen.

Kampioenschap Nederlandse Paarden
Als 13-jarige had Quicksilver S eindelijk de top bereikt. Hij won dat jaar alle grote kampioenschappen. In het Kampioenschap Nederlandse Paarden werd de beste schimmelhengst Tabor geklopt. Ditzelfde kampioenschap eiste hij ook op in 1963, 1965 en 1966 (als zeventienjarige!), steeds met jonge Jan Wagenaar op de sulky.

Krantenfoto van de eerste overwinning
in het Kampioenschap Nederlandse Paarden,
in 1962, na een heroische strijd met de schimmel Tabor.

Nog een krantenfoto van dezelfde strijd.
De foto's zijn vaag, maar wel prachtig.
(We zoeken de originele.)

(We hebben op deze website ook Polygoon-journaal-beelden van Quicksilver's strijd met Tabor in het Kampioenschap Nederlandse Paarden 1962. Tussen beelden van andere cracks, zie je (na de cijfers 1962) Tabor aan de reling en Quicksilver daarvoor naast het koppaard. Na de finish valt Tabor wat naar binnen en spingt weg.)



Kampioenschap van Nederland
In het Kampioenschap van Nederland vocht hij jaarlijks adembenemende duels uit met de klassevolle Franse importhengst Jour de Java. Quicksilver S was met jonge Jan Wagenaar de winnaar in 1962, 1964 en 1966. Jour de Java met Martin Vergay in de tussenliggende jaren.

Het Kampioenschap van Nederland 1962:
Met nog een ronde te gaan leidt Tabor met
naast zich Quicksilver S. Achter Tabor loopt Quick's
rivaal Jour de Java. In het midden met de bles
Marseille en links Mitchouka, eveneens Fransman.
Op afstand volgt Visuil S, die een fout heeft gemaakt.

Quicksilver S verslaat Jour de Java
Kampioenschap van Nederland 1962.

Quicksilver S en junior worden gehuldigd na de winst
in het Kampioenschap van Nederland 1962.
Senior houdt de hengst vast.
Er worden opnames gemaakt voor het Polygoon-journaal.

De inmiddels 17-jarige Quicksilver gaat al aan de leiding in
het Kampioenschap van Nederland 1966 geflankeerd door
Zanto (6e), dan Jour de Java (2e), Olivier B (3e),
Germano (4e) en Z The Saint (5e).

Voor een bomvolle tribune van Duindigt wint Quicksilver S
met Jan Wagenaar jr. met flinke voorsprong als
17-jarige het Kampioenschap van Nederland 1966.

Quicksilver en Jan Wagenaar jr. bezig met de ereronde na
hun zege in het Kampioenschap van Nederland 1966.
Vroeger kreeg zijn pikeur de krans omgehangen, maar
inmiddels had de oude Quickie geleerd om zelf de
krans te dragen. En zo hoort het ook.

Kampioenschap van Nederland 1962: Quicksilver S:
Polygoon-beelden (op YouTube) van het Kampioenschap van Nederland 1962, zoals waarschijnlijk indertijd vertoond in de bioscopen. We zien eerst de schimmel Tabor aan de leiding, en Quicksilver komt ernaast. Quick wint gemakkelijk voor de Franse paarden Marseille en Jour de Java.

Via uw Media-player kunt u beelden zien uit het Polygoon-journaal van het Kampioenschap van Nederland 1964, waarin Quicksilver S Jour de Java verslaat.


Ook hebben we beelden, in kleur, van het Kampioenschap van Nederland 1965 waarin Quicksilver nipt wordt verslagen door Jour de Java.

Gouden Zweep
De Gouden Zweep zou Quicksilver S vier maal op rij winnen, de eerste maal met Jan jr. in 1962, voor Theo Messidor. Oude Jan en jonge Jan zouden de hengst in dit klassieke nummer om het andere jaar sturen. Na de derde keer mocht eigenaar Joh. Smit de replica van de Gouden Zweep definitief mee naar huis nemen.

Schitterende foto van de eerste overwinning
in de Gouden Zweep 1962 in een serie van vier!
Quicksilver S klopt Theo Messidor
en Jan Wagenaar jr. is blij!

Quicksilver S na zijn zege in de Gouden Zweep 1962 te Duindigt,
klaar voor de huldiging. Prins Bernhard gaat hier nog schuil
achter de hengst.

Prins Bernhard beloont Quicksilver S na de Gouden Zweep 1962.
Annie Wagenaar houdt het paard vast
met op de arm dochter Yvonne.

Ereronde na de Gouden Zweep 1962.
Cees Berg (links) voert de regie.

Bij het uitkomen van de laatste bocht in de Gouden
Zweep 1965 heeft Quick met senior al de leiding.
Niemand kan hen stuiten.

Onbedreigd wint de 16-jarige Quick zijn 4e Gouden Zweep.

(We hebben op deze website ook Polygoon-journaal-beelden van Quicksilver's overwinning in de Gouden Zweep 1962:)

(En van zijn overwinning in de Gouden Zweep 1964:)


Grote Prijs der Lage Landen
Op zijn veertiende jaar brak Quicksilver S met 22 overwinningen in één jaar het oude record van Barones Spencer uit 1941. Hij werd dat jaar tweede in de Grote Prijs der Lage Landen achter Torrid Song met Hans Frömming, die 20 meter voorgift van hem genoot. Zonder hinder van de gevallen Olivier B had Quicksilver S mogelijk gewonnen. Een jaar later, als 15-jarige in 1964, lukte het Quicksilver S wel om de Grote Prijs der Lage Landen te winnen, op een geheel vernieuwd Duindigt voor een record aantal bezoekers. Wagenaar jr. klopte hierbij de Zweedse wondermerrie Othka met Gunnar Nordin.

Geweldige strijd tussen Othka (links) en Quicksilver S.
in de Grote Prijs der Lage Landen 1964.

Op de finish houdt Quicksilver S een hoofdlengte
voorsprong op Othka en junior weet dat hij
heeft gewonnen.

Huldiging na deze fantastische overwinning.
Een official hangt junior de krans om en senior
(links) helpt daarbij. Vooraan rechts staat
mevrouw Wagenaar sr.

Records
Groningen kreeg dat jaar een kunstbaan en Quicksilver S stelde het baanrecord op 1.19 over 2380 m. Evenals het jaar daarvoor zegevierde hij 22 keer en hij won in 1964 het recordbedrag van ƒ 66.750. Het oude record van Barones Spencer uit 1943 was ƒ 57.540. Onvermoeibaar ging de vitale hengst op zijn zestiende jaar door. Zijn vijfde overwinning in de Grote Prijs van Nederland betekende een evenaring van het wereldrecord overwinningen, tot dan met 130 in bezit van de Italiaanse vliegende vos Tornese. In de Grote Oktober-prijs op Hilversum werd dit record gebroken en een week later, bij zijn zege in het Kampioenschap Nederlandse Paarden, volgde een grootse huldiging. De weer eens geschorste Wagenaar sr., die als straf de toegang tot de banen was ontzegd, kreeg dispensatie. In de Mijl van Groningen stelde Quicksilver S het baanrecord op 1.18,2. Dit was tevens zijn eigen persoonlijk record.

Boven: Quicksilver S (links) en Jour de Java in een duel
in Groningen.

Boven: prachtige actiefoto van een overwinning op Mereveld.

Boven: Overwinning op Duindigt.
Quick (8) wint voor de Belg Rijkeboer (2)
en de Fransman Kan Pom B (4).

Het jaar daarop was het laatste koersjaar voor Quicksilver S. In het Kampioenschap Nederlandse Paarden moest de 12 jaar jongere vedette Carlos Pluto voor hem buigen. En in het Kampioenschap van Nederland werd rivaal Jour de Java geklopt. Met zijn emotionele afscheid van de baan op 30 oktober 1966 was een eind gekomen aan een ongekende koersloopbaan. Het "Hu Quickie" van de Wagenaars zou nooit meer klinken.

Quicksilver S wint zijn afscheidskoers,
de Revanche der Grote Prijzen op Mereveld.
Achter hem loopt Z the Saint (vierde) en
links gaat C Alkestis van E (Jan van Leeuwen sr.),
die vijfde wordt. Verder naar links Royal Hanover (6e),
en Carlos Pluto (7e). Met de witte kap Lively Rodney (8e).
Zus Hanover (2e) en Xuthus T (3e) zijn links niet in beeld.
(U ziet ze wel op de filmbeelden die we van deze koers hebben)
Hierna volgde een emotionele huldiging.

Quicksilver S wordt aan het hoofd meegenomen door
Jan Wagenaar sr. bij de ereronde t.g.v. het afscheid.

We hebben filmbeelden van deze laatste koers van Quicksilver S, helaas zonder geluid.

De film begint met Zus Hanover aan de leiding (reling) met daarnaast Bravour S. Achter hem loopt Quicksilver S en aan de reling gaat Xuthus T. Achter Quick loopt C Alkestis van E. Achter in het veld lopen Lively Rodney, Royal Hanover en Carlos Pluto, die in het begin een fout had gemaakt. Na een halve ronde heeft Bravour S de leiding overgenomen van Zus Hanover. Aan de overkant gaat Bravour S slecht draven en hij wordt uitgeschakeld. Quicksilver neemt over en wordt als een schaduw gevolgd door C Alkestis van E. Deze neemt in de laatste bocht een halve lengte voordeel, maar kan het niet volhouden tegen zijn 12 (!) jaar oudere opponent. Aan de reling volgt Zus Hanover, zuinig gereden door Tom Kooyman. Quicksilver versnelt en wint zijn laatste koers, de Revanche der Grote Prijzen, overtuigend, voor Zus Hanover (met kap), Xuthus T (links aan de buitenkant), Z the Saint (reling) en C Alkestis van E.
Op een bomvol Mereveld loopt Quickie zijn laatste ereronde. De 142-ste!!!!

Wereldrecord
Het aantal overwinningen van 142 is bij mijn [DM] weten nog steeds een wereldrecord voor warmbloeddravers. Daarbij zijn nog niet geteld de 12 overwinningen in heats en series. De Noorse koudbloeddraver Alm Svarten heeft het later wel overtroffen met 177 zeges. (later door de Zweedse koudbloeddraver Järvsöfaks overtroffen met ca. 200, maar dat is een ander ras)
Aan het eind van zijn carrière was Quicksilver S met een winsom van ƒ 318.839 de meest winnende Nederlandse draver. De prestaties van de hengst werden niet alleen in de vakpers breed uitgemeten. Ook de landelijk weekbladen als Panorama wijdden lyrische artikelen aan hem. R. Kampman beschreef de loopbaan van Quicksilver S in een artikelenserie in het Nieuwsblad van het Noorden. Zijn bewonderaar E. Woldering uit Veendam kwam bij Quicksilver's afscheid in het programma Van Gewest tot Gewest. Hij heeft in een (in eigen beheer in beperkte oplage uitgegeven) monografie "Quicksilver S in de Nederlandse Drafsport" de heldendaden van de hengst opgetekend. Daaraan heb ik veel kunnen ontlenen. Woldering becijferde dat Quicksilver S in zijn 15 koersjaren in 490 starts in totaal 1.063.281 meter had afgelegd in 1496 minuten. Quicksilver S ging na zijn afscheid van de baan naar de grote stoeterij van Joh. Smit in Zuidhorn, om daar dekdiensten te verrichten. Toen zijn eigenaar op 13 maart 1968 overleed, legateerde hij Quicksilver S aan de familie Wagenaar en kwam de hengst weer terug in zijn box in Otterlo.

Testament
Joh. Smit had in zijn testament zijn geboorteplaats Zuidhorn met ƒ 133.500 bedeeld voor sportdoeleinden. Uit dankbaarheid werd de in die plaats gebouwde sporthal vernoemd naar Quicksilver S. De opening van de in het Joh. Smit-park gelegen hal gebeurde door "jonge" Jan Wagenaar in augustus 1978.

Quick met de Wagenaars.

Afstamming
Quicksilver S was een zoon van Fried, de Duitse Derby-winnaar van 1937 (met Charlie Mills) en in 1943 door Joh. Smit naar Nederland gehaald. De stayer-hengst liep hier als 10-jarige zijn record van 1.21,1 en behaalde een jaar later de titel in het Kampioenschap van Nederland. De hengst heeft 8 jaargangen kinderen gebracht en was van 1951 tot en met 1954 leidend vaderpaard. Hij had naast Quicksilver S nog hele goede nakomelingen als Madame B 1.20.1. Notekraker S 1.18,5, Olga Pluto 1.18,3, Over Again 1.19,6 en Sorento 1.18,2. Hij fokte in de breedte onregelmatig, vrij veel nakomelingen kwamen niet in de baan of bleven steken op lage winsommen. Van zijn 148 geregistreerde producten zijn er 98 gestart, die samen ƒ 1.224.249 wonnen. Verschillende van zijn dochters bleken goede fokmerries.
Quicksilver's moeder Baroline was een dochter van het vaderpaard Judge Scott uit Tourterelle, een Franse merrie met enorm uithoudingsvermogen, die hier de grondslag voor onze beste moederlijn heeft gelegd. Baroline was een laat paard en een modderspecialiste. Quicksilver S heeft zijn formidabele kracht dus van twee kanten meegekregen. De vier volle broers en zusters van Quicksilver S verdienden samen slechts ƒ 3.200. Baroline had ook nog 5 kinderen van andere hengsten en daarbij de redelijk goede dravers Torenvalk S en Uferlooper S.

Boven: Fried, de vader van Quick, op wie hij erg leek.

Boven: Fried, de vader van Quick, thuis in zijn box.

Boven: Quick thuis in zijn box.

Als vaderpaard
Quicksilver S heeft zelf maar een beperkt aantal kinderen gebracht, in totaal 42, waarvan er 33 in de baan geweest zijn. Zij wonnen samen ƒ 769.452 en boekten 257 overwinningen. Hij bracht twee tonwinnaars: Kwik Hanover (ƒ 102.125) en verreweg zijn beste nakomeling Jaspis du Bois 1.16,1 / ƒ 259.700. Jaspis du Bois is vooral bekend als vader van onze meest verdienende Nederlandse draver aller tijden, Yellowa.

(einde citaat Minkema)

Wilt u nog meer lezen over Quicksilver S dan staan er mooie verhalen in drie artikelen over Quicksilver S onder Bibliotheek/Anecdotes. Lees vooral het emotionele artikel waarin Wagenaar sr. en jr. vertellen over hun crack na diens overlijden, woordelijk opgetekend door de journalist. Het is alsof je de Wagenaars hoort praten, met veel liefde en verdriet over hun pas gestorven lievelingspaard.

Gewonnen topkoersen
Grote Prijs der Lage Landen: 1964 (15 jaar oud!)
Kampioenschap van Nederland 3x: 1962, 1964, 1966
Kampioenschap Ned.Paarden 3x: 1963, 1965, 1966
Grote Prijs van Nederland 5x: 1961 t/m 1965
Gouden Zweep 4x: 1962 t/m 1965