Op deze unieke foto staan twee fotografen, die een
grote bijdrage hebben geleverd aan ons foto-archief.
Het zijn Jacques van Bellen, die links naast zijn moeder
staat,
en Molly Lamster, die rechts staat, naast baancommissaris
Schoonderwoerd. We eren Jacques en Molly op deze plek
met deze mooie foto (uit Jacques' archief).
Onderstaand artikel is gepubliceerd in het blad Draf&Rensport
nr 41 - 2011 en overgenomen met toestemming van de redactie en de
auteur, die toevallig ook secretaris/penningmeester van het NDR-Archief/Museum
is.
"Wilt u zich wel concentreren op de paarden,
meneer,
u stoort de dames"
door Peter van Betten
De beroemde fotograaf Ed van der Elsken (1925-1990) heeft van
het naoorlogse Nederland, waar alles op de bon is, gauw genoeg en
lift in 1950 naar Parijs. In de jaren zestig zwerft hij door Hongkong
en maakt er geen geheim van Chinese vrouwen in een cheong-san-jurk
adembenemend te vinden. Tijdens de paardenraces krijgt hij zelfs
bovenstaande berisping van een politieagent. De geschiedenis van
de Nederlandse fotografie begint in 1916, maar werd nóg iets
eerder echt uitgevonden door Louis Dagnerre in 1831. De fotografie
neemt de plaats in van de kunstschilder. Immers een foto zegt vaak
meer dan duizend woorden en is de zuiverste benadering van de werkelijkheid.
Een foto liegt niet. Een foto van een paard zegt meer dan honderd
beschrijvingen! Fotograferen is tot 1980 een vak apart. De ontwikkelingen
met de digitale fotografie vervangen de traditionele camera's en
vergroten ook de manipulatieve mogelijkheden. Daarnaast is het tegenwoordig
mogelijk met je telefoon een foto te maken.
Maar...... fotograferen is en blijft een vak apart! Mijn huis-,
tuin- en andere kiekjes bewijzen dit nog dagelijks. Het paard en
met name de volbloed en de draver zijn fotogenieke dieren. In het
verre verleden werd de maker van de foto niet vernield. In oude
paardenbladen, zoals de Revue der Sporten, "Het Paard ",
een voortzetting van de weekbladen "Het Paard", "De
Paardenwereld" en "Ons Paard', in de jaren dertig en zelfs
in de "Sport en Fokkerij" zien we veel tekst en een beperkt
aantal foto's. Begin 1940 meldt deze krant de import van drie dravers
door middel van de trainer-pikeur Frans Jenezon, voor rekening van
G. J. van der Elshout Pzn. te Den Haag. De tekst bij de foto's luidt:
"Op het entrainement van Van den Berg te Duindigt kunnen door
het goede weer door ONZE PHOTOGRAAF enkele goede opnamen worden
gemaakt van de Franse cracks Job en Kozir B van vader Passeport,
die tweemaal de PdA won.
De namen van de fotografen doen er weinig toe en worden slechts
mondjesmaat vermeld. Wel mag begin 1926 fotograaf C.G. Leeflang,
Drebbelstraat te Den Haag zijn clienteele een voorspoedig 1926 wensen
in het geïllustreerd weekblad "Het Paard", maar bij
de foto's staan geen namen van de makers. Foto's worden dan ook
illustraties genoemd. In hetzelfde tijdschrift "Het Paard"
wordt op 14 januari 1936 terloops gemeld dat de fotograaf Leeflang
mee mag naar het entrainement Van Leeuwen te Oegstgeest, maar zijn
naam wordt verder niet vermeld bij de foto. Begin 1938 wordt in
datzelfde blad het boek aangeboden van "Fotograferen van paarden",
geschreven door mr. M.C. van der Minne, rijk geïllustreerd;
een uitgave op hippisch gebied dat slechts fl. 0,75 kost. De fotograaf
komt nauwelijks aan bod. Steeds blijven de fotografen onderbelicht.
In P & F nr. 3 in 1942 lees ik een enkele keer "Photo Archief".
Plotseling, na enkele nummers zonder een foto in P & F, verschijnt
op 10 april 1942 bij de foto's de naam LEEFLANG, die even later
weer verdwijnt. Pas in de zestiger jaren ontstaat waardering voor
de fotograaf.
Foto's in boeken 20ste eeuw
Een veelheid aan boeken en magazines ziet het licht in de zeventiger
jaren. Eerst verschijnt in het jaar 1976 de 2e druk van het al in
1943 uitgegeven boek "Het Volbloed Fokwezen" van F.J.
Frowein. In deze bewerking van 1976 staan 37 foto's, waarbij het
foto agentschap is vermeld, te weten Rouch, Bertrand of Bloodhorse.
Ter gelegenheid van het 30-jarig bestaan van de Vereniging van Fokkers
van Draverpaarden verschijnt in oktober 1976 onder redactie van
Aad van Leeuwen en Andries van den Berg het 320 bladzijden tellende
boek "Draverfokkerij". Een rijk geïllustreerd boekwerk
van uitgever Hippoboek voorzien van vele foto's en pedigrees. Achterin
het boek op bladzijde 319 worden keurig de foto's verantwoord: uit
de archieven NDR en Paardensport in Ren en Draf, Van Bellen te Leiden,
Theo Ton van Diejen uit Utrecht, Melissen te Heerenveen, Cees Siersema
te Surhuisterveen, Jan de Vries te Leeuwarden, Fotopersbureau Stevens,
Nationaal Fotopersbureau en Yonkers Raceway News Photo.
Het boek DRAVERS 1978 is het eerste Nederlandse draverdekhengstenboek.
Het boek staat onder redactie van Andries van den Berg en is opgesteld
in nauwe samenwerking met de NDR. Dit boek bevat een uitgebreid
overzicht van alle ter dekking staande draverhengsten. Hier staan
in tegenstelling tot vele eerdere boeken de namen van de fotografen
vermeld in de inleiding middels de volgende tekst: "Fotograaf
Egbert van Zon, bijgestaan door de heer Hans Benedictus van de NDR,
vereeuwigde de vaderpaarden, een moeilijke taak die in korte tijd
werd volbracht. Voorts mochten we gebruik maken van foto's uit de
archieven van de hippische weekbladen "De Hoefslag" en
"Paardensport in ren en draf".
Daarna verschijnt het "Album van de Draf- en Rensport".
Met dit Album wordt de waarde van foto's volledig onderkend. Het
album wil vooral een kijkboek zijn en legt in vele honderden foto's
de hoogtepunten in de Sport vast. Zes fotografen worden nadrukkelijk
vermeld door de samenstellers van het album. De fotografen zijn:
Jacques van Bellen te Leiden, Wim Huybers te Den Haag, Cees Siersema
te Sebaldeburen, George Stoekenbroek te Schagerbrug, A.M. Lamster-van
Berckel te Den Haag en Einar Anderssons Ab, Stockholm.
In het Album van de draf- en rensport 1980, met de hoogtepunten
van het jaar 1979, uitgever Publico i.s.m. Vonk/Uitgevers te Zeist,
lezen we dat de foto's vervaardigd zijn door Kinar Anderssons Pressbild
AB, Jacques van Bellen, Peter Bos Amersfoort, Wim Huybers, Cees
Siersema en George Stoekenbroek. Zelfs in het boek "Hoop en
Glorie in de
Drafsport" uit 1980 van oud Paardensport medewerker Wim Hornman,
uitgever Free Spirit Productions, staan veel foto's, maar de naam
van de maker van ALLE foto's, Wim Huybers, blijft onvermeld. Alleen
in één presentie exemplaar heeft Wim Hornman met de
pen een regeltje als dank voor de heer Huybers opgenomen. In de
donkere kamer van Huybers te Oudehorne , omgebouwd tot een kantoor
met uitzicht op het zuiden, met directiestoelen en een eikenhouten
boekenkast, staat dit present-exemplaar nog naast zijn brownie.
Ook Zuidgroep BV/Hippomedia geeft in samenwerking met Paardensport
in ren en draf het blad "DRAVER EN VOLBLOED" uit met vermelding
van de volgende fotografen: Jacques van Bellen, Pb. Betrand (Frankrijk)
en Lin van der Slikke. Voorts opnamen uit archief Stichting NDR
en Paardesport.
Dravend door de tijd
In het standaardwerk "Dravend door de tijd, de geschiedenis
van de Nederlandse draverfokkerij" (uitgave 1996) wordt eindelijk
op correcte wijze per foto - voor zover mogelijk - de bron aangegeven.
De oudere foto's ontberen hier uiteraard nog de fotograaf. Vaak
moet dan de redactie bij de foto's vermelden: uit de magazines:
Nederlandsche Sport, Hippos, Het Paard, De Revue der Sporten, De
Paardenwereld, Paard en Paardenwereld, Sport en Fokkerij, Paardensport
en Fokkerij en het magazine Draver en Volbloed. Veel illustraties
zijn verkregen via Wim Huybers, Jacques van Bellen en Cees Siersema.
Bijzonderheden der Paardensport-fotografen:
In ons lijfblad van 15 november 2001 schrijven Durk Minkema en Douwe
Frerichs behartenswaardige artikelen over de voorlopers van de vijftig
jaargangen van onze Paardenkranten. De moeite van het herlezen alleszins
waard. In dit artikel gaat het niet over de uitgever, de redacteur
of de uitslagen, maar over de FOTOGRAFEN door de jaren heen. De
diverse paardenkranten hebben vele fotografen gekend door de jaren
heen. Onbekende, minder bekende en bekende fotografen, zowel professionele
als fotografen uit enthousiasme. Een overzicht van de meest bekende
fotografen.
1. Bernard Eugène Adophe VAN VARSEVELD is de eerste
Haagsche fotograaf en is de eerste Nederlander met een auto, een
Benz Victoria. Over de rit Arnhem - Den Haag, ook toen al 120 kilometer,
doet de fotograaf twee dagen en dat lukt alleen omdat de monteur
ook meerijdt. Of hij aan fotograferen - laat staan paarden - toekomt
onderweg is mij niet bekend. Van Varseveld wordt geboren in 1858
als zoon van de naaister Maria van Varseveld. Later noemt hij zich
Alphonse Zimmerman.
2. C.G. LEEFLANG te Den Haag, Drebbelstraat, fotografeert
incidenteel voor het geïllustreerd paardensporttijdschrift
"Het Paard" van 1925 tot eind jaren veertig.
3. Simon E. SMIT is na WO-2 de fotograaf bij het nieuw opgerichte
Katholieke dagblad "Het Binnenhof". Maar niet specifiek
voor de Paardesport! In die tijd van wederopbouw plaatsen de kranten
veel foto's die een beeld geven van het dagelijkse leven in de stad:
het gezinsleven, de nieuwbouw, de scholen en het verkeer. Pas in
de jaren zestig ontstaat de behoefte aan foto's van sport &
ontspanning. Smit, een bekend fotograaf, legt eind jaren vijftig
en begin jaren zestig een hoela hoep wedstrijd, het orkest van Count
Basi, het strandleven, voetbalwedstrijden, etc. vast. Toch verschijnt
hij ook regelmatig op Duindigt.
4. Eduard Herman VISSER VAN WEEREN, geboren in 1888 en overleden
op 1 april 1959 aan de gevolgen van een maagoperatie. Een bescheiden
en voorkomend fotograaf. Hij woont aan de Laan van Meerdervoort
143. Vóór en na de oorlog tot eind jaren vijftig draagt
hij iedere koersdag zorg voor goede foto's. Reeds ruim voor de Tweede
Wereldoorlog maakt hij vele foto's van bekende dekhengsten, maar
ook foto's van anarchisten, het Koninklijk Huis en onder meer met
een foto van 23 november 1921, als in het Bezuidenhout een boom
omwaait, verwerft hij alom bekendheid. Gehuwd met M.C. Rotteveel
Mansveld. Op 71-jarige leeftijd overlijdt de vakman. De begrafenis
vindt plaats op zaterdag 4 april 1959 te Westduin vanuit Diaconessenhuis
Bronovo. In die tijd is het minder gebruikelijk de namen van fotografen
te vermelden. Max Lips is de redacteur rennen en Gerard van Maarseveen
is redacteur draven. Meer redactie is er niet. Dé opvolger
voor de fotograaf Visser van Weeren wordt niet aangekondigd in onze
paardenkrant.
5. Waarschijnlijk is dat de heer Ben Th. KOCK. Zijn naam
verschijnt bij de foto's van Hilversum, Duindigt en Mereveld. De
heer Kock, geboren op 19 januari 1912 in Herwen en Aerdt, heeft
al vroeg veel belangstelling voor de fotografie. Hij verhuist op
jonge leeftijd naar Den Haag, waar Ben van zijn liefhebberij zijn
beroep maakt na een opleiding aan de fotovakschool. Na de 2e Wereldoorlog
koopt hij een fotozaak aan de Prinsestraat in Den Haag. In de vijftiger
jaren maakt hij kennis met de Draf- & Rensport hetgeen hem goed
bevalt en ertoe leidt dat Ben in 1952 de finish fotograaf wordt
op de westelijke banen zoals Mereveld, Hilversum, Duindigt, Alkmaar
en Nootdorp. Zijn manier van fotograferen is opvallend door het
gelijkertijd hanteren van 2 camera's. Naast de finishfotocamera
bedient hij een 2e camera die op een statief, hekwerk of andere
vaste ondergrond steunt. Deze laatste camera bedient hij dan met
zijn voet. Zijn dochter Hanneke assisteert hem vaak op de koersbanen.
Alle foto's in het boek van Gerard van Maarseveen "DRAF- &
RENSPORT. Eeuwenoud, maar altijd jong" uit 1964 zijn van hem
afkomstig. Op 65-jarige leeftijd krijgt hij op 6 oktober 1977 bij
het toegangshek van het kantoor van NDR aan de Nieuwe Parklaan in
Den Haag een hartaanval, waaraan hij dezelfde dag in het nabijgelegen
Bronovo ziekenhuis overlijdt. Ben woont aan de Surinamestraat 7
te Den Haag in een groot oud pand met veel antiek. De draver Kock
Buitenzorg, zoon van de Duitse Derbywinnaar Fried is genoemd naar
deze fotograaf uit Den Haag. Draver en Volbloed 1964 heeft al veel
meer foto's, voornamelijk gemaakt zijn door Kock en het Nationaal
fotopersbureau te Amsterdam. "Paardesport in ren en draf"
vermeld in zijn colofon: FOTO'S: B.Th. Kock.
6. FINISH FOTO: In 1953 wordt de finish foto in Hilversum
definitief ingevoerd. Wie daar - met uitzondering dan van de heer
Kock - de fotograaf van is, is niet te achterhalen. In het foto-finish-apparaat
is de lens gericht op het witte vlak van de finishpaal en wordt
het negatief met een bepaalde snelheid over een spleet getrokken,
waardoor eigenlijk een film van de finish ontstaat. Vaak geven de
finishfoto's een verwrongen beeld van de paarden. Paarden die heel
snel over de finish gaan worden heel kort en hun benen zijn vaak
krom. Na ontwikkeling en vergroting kan worden bekeken welk paard
het eerste zijn neus over de finish heeft gedrukt. En daar gaat
het om.
Boven: de finishfoto van de Derby-E van 1966:
Aan de voorkant met nr. 2 loopt Elisabeth Hollandia
met Martin Vergay en daarnaast Emberiza S met Gerard
van Eijkelenborg. Beide merries waren in bezit van Stal Marion
van de gebroeders Snetselaar, die later Stoeterij Buitenzorg
zouden opzetten. Elisabeth won de Derby met een neuslengte.
Daarachter wordt Eronica W aan de reling derde en naast haar
wordt Eric Kinley vierde. Laatstgenoemde gaat sneller dan Eronica
en lijkt daardoor veel korter te zijn, maar zijn neus was op
de finishlijn achter die van Eronica W, en dat telt.
Boven: Bij B.Th. Kock kon men zulke foto's bestellen:
De aankomst van de koers met daarboven de finishfoto.
Hier wint Alkestis van E de J.S. Bach-prijs op 23-5-1962,
voor Avondvogel S nr.4 en Ascure.
7. FOTO PERSBUREAU VAN DER VEEN, Heereweg 70 te Groningen.
Bij de foto's van de Noordelijke banen Groningen, Wolvega, Sappemeer
en onder meer Noordwolde staat veelal deze naam. In de nummers van
Paardesport in Ren en Draf van medio 1978 staan weinig foto's.
8. Jacques VAN BELLEN; geboren te Leiden op 16 september
1942, werkt aanvankelijk als laborant te Leiden. Ook Jacques kiest
voor zijn grote hobby en wordt zowel fotograaf als journalist. Hij
schrijft voor Paardensport, Paardenkrant en ook voor BIT. In 1968
stelt Van Bellen de Champion Jockey Cup beschikbaar. Deze Cup wordt
voor de eerste keer uitgereikt aan Henk van der Kraats. Wie herinnert
zich niet Jacques van Bellen, die sinds de vijftiger jaren op hoogtijdagen
in jacquet en hoge hoed met bijpassende anjer, rondflitst. Van Bellen
wint in 1974 de hoofdprijs van een fotowedstrijd van het maandblad
"Paard en Pony" met de gemaakte foto van de huilende verzorger
van Atogos G, tijdens de huldiging na de Grote Prijs der Lage Landen
1974. In de negentiger jaren levert Jacques, samen met Gusta Crapels,
ook foto's en artikelen voor het blad "De Paardesport".
Nu woont hij in Maastricht en wacht op de heropening van Schaesberg.
Na zijn verhuizing hield hij zijn Leidse appartement nog een aantal
jaren aan. Het staat vol met dozen gevuld met foto's, negatieven,
vakbladen, etc. In 2010 vindt Jacques het tijd om de flat te ontruimen
en zijn foto-archief te schenken aan het NDR-Archief. Tientallen
dozen worden naar Duindigt vervoerd en de Archief-medewerkers zijn
een half jaar bezig geweest om alles te inventariseren en op te
bergen. We zijn Jacques zeer erkentelijk voor de enorme uitbreiding
van ons foto-archief.
9. Mevrouw A.M. (MOLLY) LAMSTER-van Berckel te Den Haag,
Archimedesstraat 141, wordt ook wel het fotovrouwtje van Duindigt
genoemd; zij is geen beroepsfotografe, maar levert vanuit haar grote
schoudertas de bestelde foto's. Nadat haar ogen slechter worden,
moet zij helaas in 1980 stoppen met fotograferen. Na de zege van
Nanouk in de Gouden Zweep 1980 biedt de fotografe de Prins een paar
albums aan met foto souveniers aan vorige Gouden Zwepen. Er bestaan
dan nog geen "scherpzoekers". In oktober 2009 meldde zich
bij het Historisch Archief-NDR nog mevrouw Vivienne Groot-Fanoy
uit Venhuizen, die van haar oud-tante Molly Lamster een ets van
een jockey te paard (gesigneerd door J. en R. Rebour) had geërfd.
10. CEES SIERSEMA te Surhuisterveen, zowel een bekend fotograaf
als dé fokker van de "Meadow"dravers. Volgens geruchten
ontwikkelt hij zijn foto's op de boerderij.
11. GEORGE STOEKENBROEK fotografeert voornamelijk in Alkmaar.
Naast Paardesport is George ook gespecialiseerd in voetbalfoto's.
Altijd met een sigaar in de mond.
12. WIM HUYBERS: Wim is een apart geval en rechtvaardigt
een afzonderlijke bespreking. Ook de nazaten hebben een fotografische
blik in hun ogen. Zie hieronder.
Boven: Het "foto-vrouwtje van Duindigt",
Molly Lamster.
Boven: Nog een leuke foto van Molly Lamster.
Boven: Wim Huybers, die sinds 1970 de vaste
fotograaf op alle drafbanen van Nederland is geweest.
Wim draagt het NDR-Archief een warm hart toe en
schenkt ons alle foto's, waar we om vragen.
Wij zijn hem zeer erkentelijk.
(zie www.huybers.com
)
Van Brownie tot website: Wim Huybers
Daarom hier het verhaal over de Nederlandse fotograaf in onze sport.
Van Brownie tot de hedendaagse unieke draf- en rensport website
van onze "hoffotograaf". Het Historisch Archief NDR en
het Nationaal Draf- & Rensport Museum wensen meer aandacht voor
foto's en fotografen. De website www.archiefndr.nl vindt dat eveneens.
Kijk maar eens naar de duizenden foto's in onze Fototheek.
HUYBERS VEERTIG JAAR IN HET VAK 1970-2010.
"Fotografie sinds 1970" is de slogan van de Hagenaar WIM
HUYBERS. Meer dan veertig jaar in het vak dus. Ja, méér
dan veertig jaar, want pas dit jaar in 2011 ontdek ik het jubileumjaar.
Te laat, maar beter iets te laat dan nooit! Via Oranjewoud en De
Knipe naar Oudehorne, de huidige woonplaats van de Haagse Paardesport
fotograaf Wim Huybers,
sprint ik over de Dominee Veenweg naar de woonplaats van onze jubilerende
fotograaf. Het is een fluitje van een cent. Hoewel ik thuis voor
de spiegel Fries geoefend heb - gadegeslagen door een kritisch publiek
- hoef ik ter plaatse niet eens in het Fries de weg te vragen en
redt het met plat Haags. Mijn eerste plan is bij Oldeberkoop de
Heerenveense weg in de slaan en linksaf de bekende Schoterlandseweg
(Milham en entrainement Hamming) op te rijden, maar dat blijkt een
heel stuk om.
De wieg van Wim staat in Den Haag. Na de Tweede Wereldoorlog zijn
er in Den Haag, waar Wim Huybers voorzichtig doch gestaag opgroeit,
veel locale en regionale dagbladen. Het katholieke blad "Het
Binnenhof" vervangt de katholieke Residentiebode. De onafhankelijke
Haagsche Courant, die tot midden 1944 is verschenen, heulde met
de vijand en mag pas in 1947 weer uitkomen. Eigenlijk begint de
carrière van Wim Huybers ook als hobby. Op zijn twaalfde
jaar heeft hij al een Kodakje, een Brownie. Beginnend bij de ontwikkelcentrale
van Kodak, draait hij niet alleen Drumtabak, maar ontwikkelt al
drummend ook muzikale talenten. Van zijn verdiende geld koopt hij
voor vierhonderd gulden een bijzondere camera en start daarmee in
1970 zijn carrière als fotograaf. Wim werkt voor praktisch
alle dagbladen in Den Haag en omgeving. Zijn werkplek is vaak onder
het Planetarium bij het Vaderland aan de Wagenstraat. Als katholiek
van huis uit werkt hij ook bij dagblad "Het Binnenhof".
In het begin fotografeert Wim alle takken van sport. Hij werkt eveneens
voor Het Vrije Volk (zie de mooie foto's van Anton in 1970) en daarna
trekt, met name de Paardensport zijn aandacht. Ook Friese paarden
fotograferen en brochures illustreren hoort hierbij. Later wordt
zijn werkplek de Plaspoelpolder van uitgever Sijthoff. Sinds 1978
is Wim ook verbonden aan Paardensport in Ren en Draf. In mijn archief
dateert de eerste paardensport foto van de heer Huybers uit februari
1974: een sfeerfoto van Flip Knijnenburg in zijn Duindigt stal.
In 1977 wordt Huybers steeds actiever voor de Paardenkrant. In het
boekje wordt verder niet gerept over de nieuwe fotograaf! Nu word
ik nieuwsgierig en sla nummer 59 uit 1978 op. En ja hoor. Bij het
verslag van België-Nederland, een reportage uit Kuurne, staat
in grote letters: tekst: Gerard Simonis en foto's Wim Huybers. Dit
moet dus de eerste buitenland opdracht van waarnemend hoofdredacteur
Aad van Leeuwen zijn geweest. Opmerkelijk is nu dat in ditzelfde
nummer voor het eerst bij het renjournaal staat: "Tekst: Aad
van Leeuwen. Foto's: Jacques van Bellen". Het Frans van de
heer Huybers verbetert iets na een bezoek aan Kuurne, maar gaat
met sprongen omhoog na de zege van High Echelon in de Prix d' Amérique
te Vincennes in 1979. De afzet van foto's in de Delftse, Westlandse
Couranten en de omringende regio's stijgen met de successen van
Nootdorp. Digitaal fotograferen en automatische scherpstelling is
nog niet uitgevonden. Een spannende tijd komt er aan. Pas begin
1984 verschijnen er foto's in kleur. Een overdracht van de aandelen
van Paardesport naar een nieuwe stichting is reden voor modernisering
van de lay-out. Zwart-wit foto's nog wel in het redactionele gedeelte,
maar wel een kleurrijke omslag in wel vier kleuren. De heer Huybers
verzorgt deze voorpagina in kleur van de Paardensport. De eerste
in kleur afgebeelde pikeur is terecht Jan Wagenaar, sleurend aan
de kop van het veld in Hilversum.
Boven: Eén van de eerste foto's van Wim Huybers:
Flip Kijnenburg in zijn stal/woonhuis op Duindigt.
Boven: Een iets latere foto gemaakt door Wim Huybers,
in stemmig zwart-wit: De al wat oudere O Marijke en
de stok-oude Flip Knijnenburg.
DIGITALE TIJDPERK
In 2003 verhuist Wim Huybers - na Haagse lucht - met vrouw en kinderen
en camera's, maar zonder zijn ontwikkelzolder, uit het oer-Haagse
Laakkwartier naar het Friese platteland. De veranderingen in het
fotovak en de komst van Internet met zijn websites overwinnen Tineke
& Wim moeiteloos en benutten deze zelfs ten voordele van het
buitenleven. Ook roepen ze de hulp in en maken uiteraard gebruik
van de kennis en kunde van zoon Bas. Ze ruilen zonder aarzeling
het huis met parkeerproblemen in voor een huis in Oudehorne. Tineke
verruilt haar baan als onderwijzeres voor een ongewisse , maar zeker
gezellige toekomst. De digitalisering vergemakkelijkt de overgang.
Zo draaft onze fotovakman, zonder spijt, met Tineke, zoon Bas en
kleinzoon Erik - alweer twaalf jaar in de 21e eeuw. Huybers is waarschijnlijk
de laatste Draf- & Rensport fotograaf, die sigaren rokend en
gesteund door Tineke het traject Oudehorne - Duindigt aflegt in
één uur en 46 minuten. Terug kost het iets meer tijd.
Zoon Bas Huybers wordt in de wieg al veelvuldig gefotografeerd.
Daarna doet de paplepel haar werk, waardoor Bas in korte broek en
gewapend met veel tips en een camera al op 12-jarige leeftijd het
heilige gras van Duindigt opstapt. Net als het Kinderwetje van minister
Van Houten en de NDR reglementen, worden de regels van de Arbeidsinspectie
overtreden. Ook Willem Heystek wordt ingeschakeld bij het inwerken.
Naast het finish bord slaat Heystek een flinke paal in de grond,
vader Huybers brengt een aangepaste klem met camera aan en als de
paarden 30 meter genaderd zijn, drukt Huybers Jr. via een draadje
op de denkbeeldige knop. Zo zijn prachtige foto's van onder meer
Action Skoatter ontstaan. Als Bas deze techniek onder knie heeft,
wordt hem het fijnere werk uit de hand aangeleerd. Niet alleen op
Duindigt, maar ook op Hilversum. Tot 2007 heeft Bas nog op Alkmaar
gefotografeerd, maar ook nog in september 2010 is Bas en zijn kleinzoon
Erik -bij ziekte van Senior - ingevallen. Ook bezoekt Bas - in opdracht
van Pa — vijf maal de Prix d'Amérique. Een prachtige
foto van kleinzoon Erik is te zien in de laatste Draaf op bladzijde
39. Nu heeft Bas het druk met zijn internetbedrijf.
De Brownie
Opscheppen is niet mijn sterkste punt, maar ik kan stellen dat Wim
Huybers en ik veel gemeen hebben. Hoewel.... Wim is een stuk jonger
dan ik! Beiden Hagenaar en opgegroeid tussen enerzijds de lage adel
van Wassenaar en anderzijds de jongens van de gestampte pot in het
Laakkwartier. Van jongs af aan wil ik alleen buiten spelen en aan
sport doen, eventueel ook sportfotograaf worden. Ik ben dol op sport,
dol op vooraan staan en dol op beroemd worden. Beroemd worden is
mijn doel. Mijn grote voorbeelden zijn sportfotograaf Simon E. Smit
en Ed van der Elsken. Mijn carrière als fotograaf start op
mijn Plechtige Heilige Communie in 1944 en van de heer Huybers pas
in het jaar 1969. Zodoende bouw ik een mooie voorsprong op. Van
mijn oom Jan krijg ik zeventien jaar eerder in 1952 een tweede-hands
Kodak kado, een bakelieten Brownie camera, waarvan er miljoenen
zijn verkocht in de jaren vijftig. Toch kostte de Brownie fl. 16,95.
Voordeel van dit toestel is de eenvoudige bediening en een gebruiksaanwijzing
die zelfs ik begrijp na tweemaal hardop lezen. Met deze camera bestaat
de mogelijkheid om verantwoord voor te dringen bij belangrijke gebeurtenissen.
Ik heb dan ook veel gezien en meegemaakt in mijn jonge jaren, maar
de foto's blijven helaas achter bij de spannende momenten en mijn
ambitie. De bediening is eenvoudig, maar het resultaat blijft onder
de maat. De vierkante Kodak ligt lekker in mijn hand. Daar ligt
het niet aan. Mijn ruimtelijk inzicht en foto-oog schieten domweg
tekort. Zelfs mijn moeder is niet bereid de kiekjes op te slaan
in het familie album. Er gelden twee vuistregels voor deze camera:
maximale afstand van 4 meter tot het object en alleen afdrukken
bij zon in de rug. Mijn huidige camera met een fantastische lens
moet waterpas staan, eist een correcte sluitingstijd en vraagt voldoende
belichtingstijd. U begrijpt wel dat dan inmiddels de koers voorbij
is en dat zelfs Rogier de plaatsgelden al heeft omgeroepen.
In 1970 zet Wim zijn hobby om in zijn beroep en gaat zich specialiseren.
Hij publiceert in praktisch alle landelijke & regionale dagbladen.
Ook weekbladen als VN en Libelle en onder meer het maandblad van
de ANWB, redden het niet zonder zijn foto's, tot de verhuizing van
de 2e etage in het Sijthof bolwerk aan de Wagenstraat (Haagse Courant)
naar de Plaspoelpolder in februari 1984. Hier scheiden onze wegen,
want ik ben nergens echt goed in. Mijn beste vak op school is gymnastiek
en het hoogste cijfer krijg ik voor verzuim. De keus is dus voor
mij en mijn vader niet moeilijk. De aanmelding bij de HALO, een
sportschool zonder paarden, is de logische stap.
Geen Huybers te vinden!
Wim Huybers is VEERTIG JAAR actief op de koersbaan in binnen- en
buitenland. Zijn archief begint in 1970 en bevat vele hoogtepunten
uit binnen- en buitenland. Hij was bij het Kampioenschap van Nederland
in 1974 met Jojo en Henri Buitenzorg. Toch staan in de Paardesport-colofoon
van fotografen niet Huybers maar de heren Jacques van Bellen, T.
Schaffer en Cees Siersema in de jaren 1974-1975-1976 en 1977. Ook
het eerste halfjaar van 1978 geen opname van de heer Huybers in
de rijen van medewerkers. Pas in nummer 60 van 28 september 1978
lees ik voor het eerst: "Verdriet in de regen met Atogos G
en verzorger".
Boven: Eén van de beroemdste foto's van Wim Huybers:
De Franse hengst Atagos G heeft de Grote Prijs der Lage
Landen 1974 gewonnen en zijn verzorger huilt bij de huldiging.
Hij moet zijn paard achterlaten in Nederland, want het is verkocht.
Boven: Volgens Huybers zijn mooiste ooit:
Jan en Jan, achter Henri en Jojo. Zij feliciteren elkaar en
weten nog niet wie het Kampioenschap van Nederland
heeft gewonnen: de finishfoto moet eerst worden ontwikkeld.
Werk en hobby
Mijn vader of moeder is abonnee op het dagblad "Het Binnenhof"
en de Haagsche Courant. U merkt het wel. We hebben zoveel zaken
gemeen en dat geeft toch een band. In 1995 viert Wim zijn 25-jarige
ambtsjubileum op de koersbaan. Veel werk heeft hij aan de uitbreiding
en presentaties van de vele wedkantoren, die als paddenstoelen uit
de grond komen. Praktisch elke opening legt hij vast. Zijn hobby
is zijn werk en zijn werk is zijn hobby, maar soms is het afzien.
Enkele jaren geleden nog worden de fotografen beschouwd als reclame
makers voor de sport - tenslotte ook persmedewerkers - en ontvangen
koffie- en theebonnen. Helaas gebeurt dat vandaag niet meer. Voorzien
van koffiekan moeten zij zich zelf redden. Zo merkt U dat Public
Relations een verwaarloosd gebied is en blijft. Nu 62 jaar oud,
gaat het na een hernia-operatie weer voorspoedig. Door kou en wind
én met een of twee zware camera's verschijnt hij op de plaatsen
waar het gebeurt. Van de Prijs der Giganten vragen de landelijke
en regionale pers allemaal een unieke actie fotoshot. Het kan immers
niet zo zijn dat dezelfde foto zowel in de Telegraaf als het Fries
Dagblad verschijnt. Laat dat maar aan Wim Huybers over.
Boven: Actiefoto van Wim Huybers.
Boven: Nog een actiefoto van Wim Huybers, geschoten
door zoon Bas tijdens de ereronde van Kailash en
Tom Kooyman na de Fokkers Trofee 1996.
BRONNEN:
Vele paardenkranten, maar in het bijzonder:
- Support van goed geïnformeerde paardensportmensen zoals onder
andere Truus van der Kraats, Piet Borsboom, Co Govers
- Paardesport in Ren en Draf, later Draf&Rensport
- Bit
- Volkskrant van 5 juli 2005 en 31-12-2010
- Genoemde tijdschriften, magazines, en boekwerken in dit artikel
|
